Ondersteuning voor de Preventiemedewerker in Nederland
De Arbowet (artikel 13) verplicht elke werkgever om minstens één preventiemedewerker aan te stellen. In de praktijk combineert 67% van de Nederlandse bedrijven deze rol met andere functies, waardoor de preventiemedewerker structureel te weinig tijd heeft voor alle wettelijke taken. PreventX neemt de operationele HSE-taken over, zodat uw preventiemedewerker zich kan focussen op advies en beleid.
Elke werkgever moet minstens één preventiemedewerker aanstellen
Sinds de wijziging van de Arbowet in 2017 is de positie van de preventiemedewerker versterkt. De ondernemingsraad (OR) of personeelsvertegenwoordiging (PVT) heeft instemmingsrecht bij de aanstelling, en de preventiemedewerker moet verplicht een werknemer van het bedrijf zelf zijn. Uitbesteding van deze functie is niet toegestaan — maar ondersteuning bij de uitvoering wél.
In de praktijk is de preventiemedewerker vaak iemand die de rol combineert met een andere functie: de facility manager, de HR-adviseur of de hoofd van de technische dienst. Dat leidt tot tijdsgebrek, onvoldoende specialistische kennis en documentatie die achterblijft. Uit onderzoek van TNO blijkt dat slechts 48% van de Nederlandse preventiemedewerkers een actuele RI&E heeft.
Dat is een risico. De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert actief of bedrijven een getoetste RI&E met Plan van Aanpak hebben. Ontbreekt die, dan kan direct een boete worden opgelegd tot €4.500 per overtreding. Daarnaast mist u signalen op de werkvloer die tot incidenten kunnen leiden — met alle gevolgen van dien voor uw medewerkers en uw aansprakelijkheid als werkgever.
PreventX ondersteunt uw preventiemedewerker met de operationele taken, zodat de wettelijke verplichtingen niet alleen op papier maar ook op de werkvloer worden nageleefd. Wij vervangen de preventiemedewerker niet — wij maken deze effectiever.
De 6 kerntaken van de preventiemedewerker — en hoe wij helpen
Volgens de Arbowet heeft de preventiemedewerker drie wettelijke kerntaken, maar in de praktijk omvat het werk zes concrete activiteiten. PreventX ondersteunt bij elk ervan.
1. Meewerken aan de RI&E
De preventiemedewerker werkt mee aan het opstellen van de Risico Inventarisatie en Evaluatie. PreventX stelt de RI&E volledig op, inclusief het Plan van Aanpak, en betrekt de preventiemedewerker bij de inhoudelijke toetsing. Gemiddelde doorlooptijd: 5-10 werkdagen afhankelijk van de bedrijfsgrootte.
- Branchespecifieke RI&E-instrumenten (erkend door Steunpunt RI&E)
- Plan van Aanpak met prioritering op ernst en waarschijnlijkheid
- Begeleiding bij toetsing door kerndeskundige van de arbodienst
2. Voorlichting en instructie geven
De preventiemedewerker zorgt voor voorlichting aan medewerkers over veilig en gezond werken. PreventX ontwikkelt toolbox meetings op maat, afgestemd op de specifieke risico's in uw bedrijf, en verzorgt de registratie van deelname.
- Kant-en-klare toolbox meetings per branche (bouw, logistiek, productie)
- Digitale registratie met handtekeningen voor auditdoeleinden
- Periodieke herhaling en actualisering bij nieuwe risico's
3. Arbobeleid adviseren
De preventiemedewerker adviseert de werkgever over het arbobeleid. PreventX levert de inhoudelijke onderbouwing: beleidsnotities, jaarplannen en verbetervoorstellen gebaseerd op inspectieresultaten, incidentanalyses en wettelijke ontwikkelingen.
- Arbobeleidsdocument conform Arbowet artikel 3
- Jaarlijkse evaluatie en bijsturing van het Plan van Aanpak
- Trendanalyse op basis van verzuimcijfers en incidentdata
4. Samenwerken met de arbodienst
De preventiemedewerker is het aanspreekpunt voor de externe arbodienst (basiscontract). PreventX coördineert de communicatie met de arbodienst, bereidt overleggen voor en zorgt dat aanbevelingen daadwerkelijk worden opgepakt.
- Voorbereiding en opvolging van het periodiek overleg met de arbodienst
- Bewaking van de afspraken uit het basiscontract (Arbowet art. 14)
- Afstemming met bedrijfsarts, arbeidshygiënist en veiligheidskundige
5. Ondernemingsraad (OR) ondersteunen
De preventiemedewerker adviseert en ondersteunt de OR bij arbozaken. PreventX bereidt arborapportages voor, stelt managementsamenvatting op en helpt de preventiemedewerker bij presentaties aan de OR.
- Kwartaalrapportages over arbo-prestaties en openstaande acties
- Ondersteuning bij het instemmingsrecht van de OR (WOR artikel 27)
- Voorbereiding van de jaarlijkse RI&E-presentatie aan de OR
6. Incidenten registreren en onderzoeken
Bij (bijna-)ongevallen registreert en onderzoekt de preventiemedewerker het incident. PreventX voert professioneel incidentenonderzoek uit met root cause analyse (5x Waarom, Visgraatdiagram) en stelt een CAPA-rapport op.
- Gestructureerde incidentregistratie conform NEN 3140 en ISO 45001
- Root cause analyse met concrete corrigerende maatregelen
- Melding aan Nederlandse Arbeidsinspectie bij meldingsplichtige ongevallen
Wettelijk kader: de preventiemedewerker in de Arbowet
Arbowet — Artikel 13
Elke werkgever stelt minstens één preventiemedewerker aan die hem bijstaat bij de naleving van de Arbowet. De preventiemedewerker is een werknemer van het bedrijf. Bij bedrijven met 25 of minder werknemers mag de werkgever zelf als preventiemedewerker optreden. De OR of PVT heeft instemmingsrecht bij de keuze en positionering.
Arbobesluit — Artikel 2.1
Het Arbobesluit specificeert de deskundigheidseisen voor de preventiemedewerker. De preventiemedewerker moet over voldoende deskundigheid en ervaring beschikken om de bijstand naar behoren te verlenen. De werkgever zorgt voor de benodigde opleiding en stelt voldoende tijd beschikbaar.
Preventiemedewerker vs. KAM-coördinator: wat is het verschil?
Veel bedrijven verwarren de twee rollen. Hoewel er overlap is, zijn er belangrijke juridische en inhoudelijke verschillen.
Wettelijk verplicht
Moet werknemer van het bedrijf zijn
Focusgebied
Instemmingsrecht OR/PVT
RI&E betrokkenheid
Scope
Opleiding vereist
Mag extern worden ingevuld
Over de rol van de preventiemedewerker in de praktijk
“De preventiemedewerker is het belangrijkste aanspreekpunt voor veiligheid binnen een organisatie. Maar als die persoon onvoldoende tijd en middelen krijgt, wordt het een papieren tijger. Wij zorgen dat de preventiemedewerker daadwerkelijk effectief kan zijn door de operationele taken over te nemen.”
Senior Preventiemedewerker & KAM-adviseur
Veelgestelde vragen over de preventiemedewerker
Hulp nodig bij de taken van de preventiemedewerker?
Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek. Wij laten u zien hoe PreventX uw preventiemedewerker effectiever maakt — binnen 24 uur operationeel, conform de Arbowet.